ازدواج ها به سادگي گذشته نيست

براي تعداد کثيري از زوج ها، ازدواج با عبارت «تنها مرگ ما را از يکديگر جدا مي کند» آغاز مي شود. اگرچه در نخستين روزهاي ازدواج زن و مرد نسبت به عبارت فوق احساس تعهد دائمي مي کنند، ليکن واقعيت امر در پاره اي از موارد طور ديگري است. تحقيقات کارشناسان خانواده نشان مي دهد که حدود 50 درصد از زوج ها، ازدواج خود را در نهايت ناموفق ارزيابي مي کنند.بدون ترديد، ازدواج يکي از باارزش ترين و مقدس ترين وقايع و فعاليت ها در زندگي اکثر بزرگسالان است. آمارها نشان مي دهد که 97 درصد از جمعيت بزرگسالان در طول زندگي خود حداقل يک بار ازدواج کرده اند. تعجب آور نيست که بدانيم درصد ازدواج در طول 15 سال گذشته طبق آمار جهاني تقريبا ثابت مانده است. متاسفانه اين وضعيت در مورد نرخ طلاق صادق نيست. تحقيقات نشان مي دهد که آمار طلاق امروزه به مراتب بيشتر از گذشته است و کشورهايي مثل ايالات متحده آمريکا بالاترين آمار طلاق در دنيا را دارا مي باشند. به طوري که در آمريکا ميزان طلاق 40 درصد مجموع ازدواج ها و در ايران براي جمعيت شهري 12 درصد بوده است که با توجه به ارزش هاي مذهبي و سنت هاي ديرين خانوادگي و اصالت و باور به زندگي مقدس زناشويي به يقين مي بايست آمار طلاق در ايران از روند کندتري برخوردار باشد.

طلاق و عوامل موثر بر آن
اين پرسش که چرا برخي از ازدواج ها با شکست مواجه مي شود، پاسخ ساده اي ندارد. در حقيقت مجموعه اي از عوامل بر تصميم گيري زوج ها در جدا شدن از يکديگر و در نهايت طلاق تاثير مي گذارد. اين عوامل را با سه عنوان عوامل اجتماعي، شخصي و ارتباطي مورد بررسي قرار مي دهيم، در اين شماره به عوامل اجتماعي مي پردازيم:

عوامل اجتماعي
متاسفانه طي دهه هاي اخير شاهد شيوه هاي زندگي خاص (که در برخي از جوامع غربي به عنوان جايگزين ازدواج متداول شده است و براي گروه هاي خاصي نيز جاذبه هايي دارد،) هستيم.
حتي در ازدواج هاي سنتي نيز امروزه اعتقاد به برابري زن و مرد در نقش هاي جنسي و روابط بين آنان، تغييرات و تحولات جديدي را پديد آورده است. امروزه ديگر نمي توان ازدواج را به سادگي قبل تعريف کرد. در ازدواج سنتي هر يک از طرفين (زن و مرد) جايگاه خود را به خوبي مي شناختند و نقش هر يک از آنان به روشني تعريف شده بود. شوهر؛ منبع قدرت و حمايت مالي و زن مسئول حفظ و نگهداري از خانه و خانه داري و پرورش فرزندان بود. امروز اين وضعيت تغييرات چشمگيري يافته است. مسئوليت ها بين زن و مرد تقسيم شده است و نتيجه اين تغييرات کاملا آشکار است. هنگامي که يکي از طرفين احساس کند نيازها و اهدافش در زندگي زناشويي تامين نشده است، حداقل در ذهن خود ممکن است اين سوال را طرح کند که «چرا بايد خود را اسير يک رابطه اي کنم که بيشتردهنده باشم تا گيرنده؟»
در اکثر ازدواج هاي معاصر در دنياي غرب، زن و شوهر هر دو شاغلند و بيرون از خانه کار مي کنند و زماني را که با يکديگر و با فرزندان خود صرف مي کنند، بسيار محدود است. اشتغالات ذهني بالا و منابع خارجي استرس زا به شدت آنان را تحت فشار قرار داده است و در طول زمان هر دو با توجه به اهداف ويژه خود احتمالا از يکديگر دور مي شوند و اين دوري در افزايش فاصله هاي عاطفي و جسماني بين آن دو تاثير مي گذارد. از زماني که (در جوامع غربي) به طلاق به عنوان يک فاجعه و عمل قبيح نگريسته مي شد، مدت زيادي نگذشته است. امروزه همه چيز تغيير يافته است و طلاق در موقعيت هاي لاينحل يک امر طبيعي تلقي مي شود.به هر حال به دليل کمرنگ شدن مقدسات اخلاقي و مذهبي (در جوامع مذکور)، اين عوامل توانسته است در افزايش آمار طلاق بسيار موثر باشد. هر چند کارشناسان غربي، شيوع و فراواني طلاق را بيشتر متاثر از عوامل اقتصادي و اجتماعي مي دانند.

جملات عاشقانه محبت را به خانه ها مي آورد
جملات محبت آميز چه نقشي مي تواند در کانون يک خانواده داشته باشد، اين جملات و به طور کلي، اصلا محبت از کجا سرچشمه مي گيرد؟ آيا محبت را مي توان ياد گرفت و منتقل کرد؟ خيلي از زوج ها، با محبت مشکل دارند، يعني نمي دانند، چه زماني محبت خود را ابراز کنند. اگر الان بخواهيم محبت را به جوان بالاي 20 سال ياد بدهيم، بايد يک برش عرضي به زندگي بزنيم و به او بگوييم، حالا تو بيا محبت کردن را ياد بگير. حالا کاري نداريم، 20 ساله اي يا 25 ساله، اما بايد توجه داشت که آموزش طولي در طول زندگي خيلي تفاوت دارد، مثلا از کودکي به فرزندان ياد بدهيم، نه اينکه وقتي به سن 25 سالگي رسيد بخواهيم به او آموزش بدهيم. آموزشي که ريشه اي باشد با آموزشي که مقطعي باشد با هم فرق دارد. بچه ها بايد ببينند و در وجودشان نهادينه شود، ببينند که پدر به مادر محبت مي کند، مادر به پدر محبت مي کند و اين يک مسئله ريشه اي، جسم دار و دروني مي شود. ديگر اين بچه نيازي به آموزش ندارد ديگر نيازي نيست که کسي به او بگويد، او ياد گرفته و برايش ملکه شده است. آدم ها بايد به هم محبت کنند و جواب محبت را با محبت بدهند به هر حال اين نيازها بايد برطرف شود. همچنين احساس مسئوليت؛ اينکه من در مقابل همسرم مسئولم، من مسئولم که شادش کنم، خوشحالش کنم. حالا امروز که به خانه بر مي گردم چه چيزي به او بگويم که خوشحال بشود، چه جمله اي به او بگويم که باعث انبساط خاطرش بشود. آن جمله چيست؟
اينها خرج زيادي براي انسان ندارد! فقط يک جمله؛ آقا در مسير برگشت در منزل پشت فرمان ماشين فکر مي کند که؛ امروز چه جمله اي را به همسرم بگويم! شايد بعضي ها وقتي به شاد کردن فکر کنند، چيزهاي خيلي بزرگي به نظرشان بيايد، مثلا اينکه مي گويند من نمي توانم الان به او بگويم که فلان کادو را براي تو مي خرم، ولي اصلا نيازي به اين چيزها نيست. اصلا ماديات مهم نيست!
وقتي تو به خانه مي روي، با يک روي گشاده فقط بگويي که خانم چقدر شما امروز قشنگ شدي يا خوشگل تر شدي، چقدر خانه زيباست، چقدر غذا خوشمزه است و... اين جملات به آدم روحيه مي دهد و روي هورمون هاي بدن و مغز خيلي تاثير دارد و باعث انبساط خاطر، خوشحالي و نشاط مي شود. ما غافل هستيم از اينکه نشاط و خوشحالي را در وجود خودمان پيدا کنيم و به ديگران انتقالش بدهيم.
آدم ها براي شادي دائم به دنبال دلايل بيروني و بزرگ هستند...

ويژگي هاي افراد وسواسي
اين مردم بسيار دقيق و مرتب هستند. در روابط کمي خشک هستند. زياد نمي خندند، جوک مي گوييم، همه مي خندند، اينها فقط نگاه مي کنند! مردمي باانضباط هستند، بسيار مقرراتي و وقت شناسند، انعطاف ندارند، به زمان ، قول ، قرار و قانون، تعصب خشک و شديدي دارند و کمي خسيس هستند. به کسي چيزي نمي دهند. اگر يکي، دو ريالي دارند جلوي آيينه مي گذارند، بشود چهار ريال! در کار سماجت بسياري دارند، کاملا جدي اند. اگر کاري به آنها سفارش دهيد بسيار دير حاضر مي کنند. مثلا اگر به يک نجار وسواسي يک ميز سفارش دهيد، مي گويد چهار ماه ديگر حاضر است. بعد از چهار ماه مي رويد مي بينيد حاضر نيست. مي گويد برو چهار ماه ديگر بيا! نهايتا بعد از سه سال ميزي مي سازد که چنان زيباست که مي توان آن را در موزه اي براي تماشاي عموم گذاشت. کار وسواسي ها بسيار زيباست. به همين سبب برخي مشاغل شخصيت وسواسي مي طلبد. مثلا منبت کاري، خاتم کاري، ميناکاري، مجسمه سازي و نقاشي از اين جمله اند. اين مردم در هر شغلي موفق هستند.زندگي داخلي با اين گروه از مردم مشکل است؛
1) در زندگي داخلي بايد مثل آنها کامل باشيد. هر کاري که مي کنيد، از نظر اينها عيب دارد.
2) از اين گذشته به شدت اهل جر و بحث اند، هميشه ايراد مي گيرند.
3) اين مردم هميشه رفتارهاي ديگران را وارسي مي کنند. شما غذا مي خوريد، مي گويند: «بد غذا مي خوريد، صدا مي دهيد مي گويند: غذا خوردن بلد نيستيد، شما از کدام ده آمده ايد؟» نمي خوريد، مي گويند: «غذا نخوريد؟! مي ميريد از گرسنگي» هميشه نکته اي براي جر و بحث دارند...اين افراد بسيار غصه مي خورند. وسواسي ها معمولا بسيار اخلاقي اند اعتقاد ما بر اين است که اين مردم در سن يک تا سه سالگي تثبيت منفي شده اند.
شخصيت وسواسي را با دارو نمي توان معالجه کرد. شيوه تجزيه و تحليل رواني (روانکاوي) براي تصحيح اين شخصيت مفيد است. شيوه هايي مانند رفتاردرماني يا شناخت درماني که از پيشرفت هاي جديد و بسيار خوب به شمار مي روند، نيز سودمندند.